Slavernij lespakket
Projectweek educatie – Kwartiel 2
Madeleijn Kornelissen, Stefanie de Wolf, Dinho Telman, Janneke den Boer en Roos Dhondt
Een interactief lespakket over het Nederlandse slavernijverleden
Een interactief lespakket over het Nederlandse slavernijverleden
Hoe maak je een moeilijk en gevoelig onderwerp begrijpelijk voor kinderen? Dat was de uitdaging van dit project. Samen met mijn projectgroep ontwikkelde ik een interactief lespakket over het Nederlandse slavernijverleden, speciaal voor leerlingen uit groep 7 van de basisschool.
Door middel van onderzoek, storytelling, video, fotografie en interactieve opdrachten creëerden we een leservaring die kinderen niet alleen informeert, maar ook uitnodigt om na te denken en met elkaar in gesprek te gaan.
De opdracht:
Voor dit project kregen we de keuze uit twee maatschappelijke thema’s: het Nederlandse slavernijverleden of Nederland in Beweging.
Al snel kozen we voor het slavernijverleden. Tijdens het brainstormen kwamen we tot de conclusie dat wij hier zelf tijdens onze schooltijd eigenlijk verrassend weinig over hadden geleerd. Juist daarom vonden we het belangrijk om een lespakket te ontwikkelen waarmee kinderen al op jonge leeftijd kennismaken met dit onderdeel van de Nederlandse geschiedenis.
Ons doel was om het onderwerp toegankelijk en begrijpelijk te maken voor kinderen tussen de 8 en 12 jaar. Niet door alleen feiten te presenteren, maar door middel van interactieve opdrachten, beeldmateriaal en een video die leerlingen actief betrekt bij het onderwerp. Zo wilden we geschiedenis niet alleen uitleggen, maar echt tot leven brengen.
Voor dit project kregen we de keuze uit twee maatschappelijke thema’s: het Nederlandse slavernijverleden of Nederland in Beweging.
Al snel kozen we voor het slavernijverleden. Tijdens het brainstormen kwamen we tot de conclusie dat wij hier zelf tijdens onze schooltijd eigenlijk verrassend weinig over hadden geleerd. Juist daarom vonden we het belangrijk om een lespakket te ontwikkelen waarmee kinderen al op jonge leeftijd kennismaken met dit onderdeel van de Nederlandse geschiedenis.
Ons doel was om het onderwerp toegankelijk en begrijpelijk te maken voor kinderen tussen de 8 en 12 jaar. Niet door alleen feiten te presenteren, maar door middel van interactieve opdrachten, beeldmateriaal en een video die leerlingen actief betrekt bij het onderwerp. Zo wilden we geschiedenis niet alleen uitleggen, maar echt tot leven brengen.
Onderzoek & conceptontwikkeling:
Voordat we begonnen met ontwerpen hebben we uitgebreid onderzoek gedaan naar zowel het Nederlandse slavernijverleden als de doelgroep waarvoor we het lespakket maakten.
We onderzochten welke voorkennis kinderen tussen de 8 en 12 jaar hebben, hoe zij het beste leren en welke werkvormen aansluiten bij hun belevingswereld. Daarnaast verdiepten we ons in bestaande lesmethodes om te ontdekken waar kansen lagen om het onderwerp toegankelijker en interactiever te maken.
Op basis van deze inzichten ontwikkelden we een concept waarin informatie, beeld, video en actieve opdrachten samenkomen in één compleet lespakket.
Het lespakket:
Ons uiteindelijke lespakket bestaat uit verschillende onderdelen die elkaar versterken. Leerlingen maken kennis met het onderwerp door middel van uitleg, interactieve opdrachten en een ondersteunende video. Hierdoor worden zij niet alleen geïnformeerd, maar worden ze ook gestimuleerd om zelf na te denken, vragen te stellen en met elkaar in gesprek te gaan.
Bij het ontwerpen stond één vraag steeds centraal:
Hoe zorgen we ervoor dat kinderen geschiedenis niet alleen lezen, maar ook echt beleven?
Het prototype testen:
Een belangrijk onderdeel van het project was het testen van ons prototype in de praktijk.
Hiervoor bezochten we Basisschool Los Hoes in Haaksbergen, waar leerlingen uit groep 7 met ons lespakket aan de slag gingen. Tijdens deze test observeerden we hoe de kinderen de opdrachten uitvoerden, welke onderdelen direct duidelijk waren en waar nog verbeteringen mogelijk waren.
Naast onze eigen observaties verzamelden we ook feedback van zowel de leerlingen als de leerkracht. Deze inzichten waren ontzettend waardevol en hielpen ons om het lespakket verder te verbeteren voordat we het definitieve eindproduct opleverden.
Juist deze testfase liet zien hoe belangrijk het is om een ontwerp niet alleen te bedenken, maar ook daadwerkelijk uit te proberen bij de doelgroep waarvoor je het maakt.
Video als onderdeel van het lespakket:
Om het onderwerp nog toegankelijker te maken ontwikkelden we ook een aantal video’s die onderdeel uitmaken van het lespakket.
De video’s ondersteunen de lesstof en helpt leerlingen om zich beter in te leven in de geschiedenis.
We hebben een introductie video gemaakt die de klas aan het begin te zien krijgt en aandacht te trekken.
Daarna hebben we de video van de kist, wie mag hem openen? Zo laat je de kinderen nieuwsgierig worden over wat er nou in die kist zit.
Naast alle leuke video’s hebben we ook nog een korte uitleg video over wat de slavernij nou daadwerkelijk inhoud.
Het eindresultaat:
Het eindresultaat is een compleet educatief lespakket waarin verschillende media samenkomen. Door tekst, beeld, interactieve opdrachten en video te combineren hebben we een leerervaring ontwikkeld die aansluit bij de belevingswereld van kinderen tussen de 8 en 12 jaar.
Door het prototype te testen in een echte klas en de ontvangen feedback te verwerken, konden we het lespakket verder verfijnen en een eindproduct opleveren dat zowel leerzaam als interactief is.
Download hieronder ons onderzoek en het lespakket.
Van schoolproject naar praktijk:
Waar we ontzettend trots op zijn, is dat ons project niet stopte na de beoordeling. Zowel de docenten van onze opleiding als de leerkrachten van Basisschool Los Hoes waren zo enthousiast over het lespakket dat het ook na afloop van het project is blijven bestaan.
Het lespakket wordt inmiddels gebruikt tijdens lessen op de basisschool, waardoor het project daadwerkelijk een bijdrage levert aan het onderwijs. Dat maakt dit voor mij extra bijzonder: het is niet alleen een concept gebleven, maar een product dat echt wordt ingezet in de praktijk.
Daarnaast kregen Madeleijn en ik de kans om ons lespakket te presenteren tijdens de open dag van Saxion. We vertelden bezoekers over ons ontwerpproces, de keuzes die we hebben gemaakt en hoe we het prototype samen met leerlingen uit groep 7 hebben getest. Het was een mooie erkenning om ons project te mogen laten zien aan toekomstige studenten en andere geïnteresseerden.
Als bekroning op ons harde werk werd het volledige project beoordeeld met een 10. Een resultaat waar ik enorm trots op ben, omdat het laat zien dat niet alleen het eindproduct, maar ook ons onderzoeksproces, de samenwerking en de uitvoering van hoge kwaliteit waren.
Waar we ontzettend trots op zijn, is dat ons project niet stopte na de beoordeling. Zowel de docenten van onze opleiding als de leerkrachten van Basisschool Los Hoes waren zo enthousiast over het lespakket dat het ook na afloop van het project is blijven bestaan.
Het lespakket wordt inmiddels gebruikt tijdens lessen op de basisschool, waardoor het project daadwerkelijk een bijdrage levert aan het onderwijs. Dat maakt dit voor mij extra bijzonder: het is niet alleen een concept gebleven, maar een product dat echt wordt ingezet in de praktijk.
Daarnaast kregen Madeleijn en ik de kans om ons lespakket te presenteren tijdens de open dag van Saxion. We vertelden bezoekers over ons ontwerpproces, de keuzes die we hebben gemaakt en hoe we het prototype samen met leerlingen uit groep 7 hebben getest. Het was een mooie erkenning om ons project te mogen laten zien aan toekomstige studenten en andere geïnteresseerden.
Als bekroning op ons harde werk werd het volledige project beoordeeld met een 10. Een resultaat waar ik enorm trots op ben, omdat het laat zien dat niet alleen het eindproduct, maar ook ons onderzoeksproces, de samenwerking en de uitvoering van hoge kwaliteit waren.